Tự sản xuất rồi bán trên sàn: Khai thuế như thế nào cho đúng?

Nhiều người hiện nay chọn cách tự sản xuất rồi bán trực tiếp trên các sàn TMĐT như Shopee, TikTok Shop để tối ưu chi phí và chủ động nguồn hàng. Tuy nhiên, khi đi vào thực tế, không ít người vướng mắc trong việc kê khai thuế. Nhiều trường hợp thấy sàn đã khấu trừ 1 - 1,5% nên nghĩ rằng đã xong nghĩa vụ, trong khi bản chất hoạt động lại là sản xuất kết hợp bán lẻ, cách tính thuế không hề giống nhau.

1. Hiểu đúng bản chất thuế khi tự sản xuất và bán trên sàn

Khi tự sản xuất rồi bán trực tiếp trên các sàn TMĐT, nhiều người vẫn nhầm đây chỉ là hoạt động bán hàng online thông thường. Tuy nhiên, nếu không nhìn đúng bản chất sẽ dễ áp dụng sai cách tính thuế và dẫn đến thiếu nghĩa vụ phải nộp.

1.1. Hoạt động “tự sản xuất rồi bán” được tính thuế ra sao?

Trên thực tế, mô hình này không đơn thuần là “mua đi bán lại” mà là sự kết hợp giữa sản xuất và bán lẻ. Quá trình kinh doanh diễn ra qua 2 khâu rõ ràng:

• Khâu sản xuất: Tự tạo ra sản phẩm
• Khâu bán lẻ: Đưa sản phẩm đến tay người tiêu dùng thông qua sàn

Chính yếu tố sản xuất này, làm cho cách tính thuế khác hoàn toàn với hộ chỉ nhập hàng về bán. Nếu chỉ nhìn vào phần bán trên sàn và bỏ qua khâu sản xuất sẽ dễ hiểu sai nghĩa vụ thuế thực tế. Đây cũng là lý do nhiều người dù đã bị sàn khấu trừ thuế nhưng vẫn có nguy cơ kê khai thiếu, do mức thuế đó chưa phản ánh đầy đủ toàn bộ hoạt động kinh doanh.

1.2. Mức thuế thực tế phải chịu khi tự sản xuất rồi bán trên sàn

Với mô hình tự sản xuất rồi bán trên sàn TMĐT, thuế không được tính như hoạt động bán hàng thông thường. Do có yếu tố sản xuất, mức thuế áp dụng thường cao hơn và cần được xác định theo đúng bản chất kinh doanh.

Cụ thể, người bán có thể phải chịu khoảng 3% thuế GTGT và 1,5% thuế TNCN. Trong khi đó, các sàn hiện nay thường chỉ khấu trừ 1% GTGT và 0,5% TNCN trên doanh thu.

Sự chênh lệch này khiến nhiều người nhầm tưởng rằng đã hoàn thành nghĩa vụ thuế nhưng thực tế vẫn còn thiếu phần phải nộp. Nếu không kiểm soát lại sẽ dẫn đến kê khai thiếu và bị truy thu khi quyết toán. 

Xem thêm: Sàn khai thuế thay - người bán ngồi yên cũng ... anh em seller đọc hết bài đi xong tự điền nhé !

2. Cách sàn TMĐT đang khấu trừ thuế hiện nay

Sau khi hiểu rõ bản chất thuế của mô hình tự sản xuất, một vấn đề nhiều người gặp phải là cách các sàn TMĐT đang tự động khấu trừ thuế. Không ít người cho rằng chỉ cần sàn đã trừ thuế là xong nghĩa vụ, nhưng thực tế cơ chế này vẫn tồn tại nhiều điểm chưa phù hợp, nhất là với những người vừa sản xuất vừa bán hàng.

2.1. Sàn đang khấu trừ bao nhiêu % thuế?

Hiện nay, với các sàn TMĐT có tích hợp thanh toán, thuế thường được khấu trừ trực tiếp trên doanh thu bán hàng. Mức phổ biến gồm:

• 1% thuế GTGT
• 0,5% thuế TNCN

Tổng cộng khoảng 1,5% trên doanh thu. Tùy từng ngành hàng hoặc loại hình kinh doanh, tỷ lệ này có thể thay đổi nhưng phần lớn người bán đang được áp dụng theo mức này.

2.2. Vấn đề phát sinh từ cách khấu trừ này

Dù tiện lợi, cách khấu trừ của sàn lại chưa phản ánh đúng thực tế với những người tự sản xuất rồi bán hàng. Bởi mức 1% GTGT chủ yếu áp dụng cho hoạt động thương mại, không bao gồm phần giá trị tạo ra từ sản xuất. Điều này dẫn đến việc:

• Thiếu khoảng 2% thuế GTGT so với mức cần nộp thực tế
• Người bán dễ hiểu nhầm rằng đã hoàn thành nghĩa vụ thuế

Về lâu dài, rủi ro có thể phát sinh: thiếu thuế khi quyết toán và bị truy thu và xử phạt nếu cơ quan thuế kiểm tra. Vì vậy, nếu đang tự sản xuất và bán trên sàn, bạn không nên chỉ dựa vào phần thuế đã bị khấu trừ mà cần chủ động đối soát lại để tránh sai lệch.

Nhiều hộ kinh doanh hiện nay cho rằng việc sàn thương mại điện tử tự động khấu trừ thuế đồng nghĩa với việc đã hoàn thành đầy đủ nghĩa vụ thuế.

Tuy nhiên trên thực tế, nếu:

• Mức khấu trừ chưa đúng với ngành nghề kinh doanh thực tế
• Doanh thu kê khai chưa đầy đủ hoặc thiếu đối soát
• Không tách riêng doanh thu sản xuất, bán hàng hoặc dịch vụ

thì hộ kinh doanh vẫn có thể đối mặt với nguy cơ bị truy thu thuế, tính chậm nộp hoặc xử phạt hành chính.

👉 Dịch vụ tư vấn thuế Ecomtax của Nhanh.vn hỗ trợ hộ kinh doanh hướng dẫn kê khai đúng theo mô hình kinh doanh thực tế, giúp hạn chế rủi ro và chủ động hơn trong quá trình làm việc với cơ quan thuế.

3. Cách xử lý để tránh thiếu thuế khi tự sản xuất rồi bán trên sàn

Khi nhận ra phần thuế sàn khấu trừ chưa phản ánh đúng thực tế, người bán cần chủ động tìm cách xử lý để tránh bị thiếu thuế và phát sinh rủi ro về sau. Cụ thể:

3.1. Làm việc trực tiếp với sàn

Một hướng xử lý là trao đổi trực tiếp với sàn để áp dụng mức thuế phù hợp với mô hình kinh doanh. Cụ thể, người bán có thể đề xuất áp dụng mức 3% thuế GTGT thay vì 1% như hiện tại.

Tuy nhiên, trên thực tế, đa số sàn TMĐT hiện nay chưa hỗ trợ điều chỉnh thuế suất theo từng trường hợp. Vì vậy, cách này thường khó triển khai hoặc không mang lại hiệu quả rõ ràng.

3.2. Tách mô hình kinh doanh

Một hướng xử lý khác là tách riêng hoạt động sản xuất và bán hàng thay vì gộp chung. Theo đó, bạn có thể xây dựng hai phần độc lập: một bên là hộ sản xuất chuyên tạo ra sản phẩm còn lại là hộ bán hàng trên sàn đảm nhiệm khâu phân phối.

Cách làm này giúp việc tính thuế rõ ràng hơn, tránh nhầm lẫn giữa thuế sản xuất và thuế thương mại. Đồng thời, bạn cũng dễ dàng theo dõi doanh thu, kiểm soát nghĩa vụ thuế của từng phần thay vì phụ thuộc hoàn toàn vào số liệu khấu trừ từ sàn.

Xem thêm: Giải đáp các câu hỏi về thuế sàn TMĐT dành cho người bán từ A - Z

4. Lưu ý quan trọng khi tự sản xuất rồi bán trên sàn TMĐT

Để việc kê khai thuế đúng và hạn chế rủi ro khi bán hàng trên sàn, ngoài cách tính thuế, người tự sản xuất cũng cần chú ý đến các yếu tố liên quan đến hồ sơ, chứng từ và hình thức kinh doanh. Đây là những điểm thường bị bỏ qua nhưng lại ảnh hưởng trực tiếp đến việc giải trình khi cơ quan thuế kiểm tra.

4.1. Cần chứng minh rõ nguồn gốc hàng hóa

Dù sản phẩm do bạn tự làm ra vẫn cần có căn cứ để chứng minh nguồn gốc hợp pháp. Điều này có thể thực hiện thông qua bảng kê nguyên liệu đầu vào, hóa đơn mua nguyên vật liệu hoặc các chứng từ liên quan. Việc chuẩn bị đầy đủ giấy tờ giúp bạn dễ dàng giải trình khi cần, tránh bị đánh giá là hàng hóa không rõ nguồn gốc.

4.2. Kê khai thuế đầy đủ, kể cả khi chưa phải nộp

Ngay cả khi doanh thu chưa vượt ngưỡng phải nộp thuế, bạn vẫn nên thực hiện kê khai theo quy định. Điều này giúp đảm bảo tính minh bạch trong hoạt động kinh doanh và tránh bị động khi doanh thu tăng lên.

4.3. Chủ động sử dụng hóa đơn khi kinh doanh ổn định

Nếu hoạt động sản xuất và bán hàng diễn ra thường xuyên, bạn nên đăng ký hộ kinh doanh và sử dụng hóa đơn điện tử. Việc này, giúp quản lý doanh thu rõ ràng hơn và tạo thuận lợi khi kê khai thuế, giảm rủi ro khi cơ quan thuế kiểm tra hoặc đối soát số liệu.

5. Câu hỏi thường gặp khi tự sản xuất rồi bán trên sàn TMĐT (FAQ)

Sau khi nắm được cách tính và xử lý thuế, nhiều người vẫn còn vướng ở những tình huống cụ thể trong quá trình kinh doanh. Dưới đây là các câu hỏi thường gặp khi tự sản xuất rồi bán trên sàn TMĐT, giúp bạn hiểu rõ hơn và tránh sai sót khi kê khai.

5.1. Tự sản xuất rồi bán trên sàn có được miễn thuế không?

Theo quy định mới, cá nhân hoặc hộ kinh doanh không phải nộp thuế GTGT và thuế TNCN nếu doanh thu trong năm không vượt quá 500 triệu đồng. So với trước đây (100 triệu đồng), ngưỡng miễn thuế này đã được nâng lên đáng kể, giúp giảm áp lực cho các mô hình kinh doanh nhỏ lẻ, bao gồm cả trường hợp tự sản xuất rồi bán trên sàn. 

Vì vậy, dù được miễn thuế ở mức doanh thu thấp, bạn vẫn nên theo dõi sát doanh thu để tránh phát sinh nghĩa vụ mà không kịp kê khai.

5.2. Tự sản xuất bán online có bắt buộc đăng ký kinh doanh không?

Việc có cần đăng ký kinh doanh hay không phụ thuộc vào cách bạn vận hành hoạt động bán hàng. Nếu chỉ bán nhỏ lẻ, không thường xuyên, mang tính cá nhân thì không bắt buộc phải đăng ký. Tuy nhiên, với mô hình tự sản xuất và kinh doanh ổn định, có quy mô rõ ràng, phát sinh doanh thu thường xuyên thì nên đăng ký hộ kinh doanh.

5.3. Hộ kinh doanh tự sản xuất rồi bán trên sàn phải nộp những loại thuế nào?

Theo quy định áp dụng từ năm 2026, hộ kinh doanh chỉ phải nộp thuế khi doanh thu vượt ngưỡng 500 triệu đồng/năm. Khi đó, các loại thuế cần thực hiện bao gồm thuế GTGT và thuế TNCN. 

Điểm mới đáng chú ý là từ 01/01/2026, hộ kinh doanh không còn phải nộp lệ phí môn bài, giúp giảm bớt chi phí và đơn giản hóa nghĩa vụ thuế.

5.4. Doanh nghiệp tự sản xuất và bán online kê khai thuế ra sao?

Đối với doanh nghiệp, nghĩa vụ thuế được thực hiện đầy đủ theo quy định chung. Cụ thể, doanh nghiệp phải kê khai và nộp thuế GTGT theo từng loại hàng hóa, thuế thu nhập doanh nghiệp (TNDN) và thuế TNCN nếu có trả lương cho người lao động.

Ngoài ra, doanh nghiệp bắt buộc phải xuất hóa đơn điện tử và thực hiện kê khai thuế định kỳ. So với hộ kinh doanh, việc quản lý thuế ở cấp doanh nghiệp chặt chẽ hơn và yêu cầu hệ thống chứng từ rõ ràng.

5.5. Nếu sàn khấu trừ thuế thấp hơn thực tế thì phải làm gì?

Hiện tại, người bán gần như không thể can thiệp để điều chỉnh mức thuế mà sàn tự khấu trừ. Vì vậy, cách xử lý phù hợp là chủ động kiểm soát lại nghĩa vụ thuế của mình.

Bạn nên thường xuyên theo dõi doanh thu thực tế, tự kê khai bổ sung phần thuế còn thiếu. Việc này giúp đảm bảo số liệu chính xác và tránh rủi ro bị truy thu khi cơ quan thuế kiểm tra hoặc quyết toán cuối năm.

5.6. Nộp thuế chậm khi bán hàng trên sàn có bị phạt không?

Nếu thuộc diện phải nộp thuế nhưng không thực hiện đúng thời hạn, bạn sẽ bị xử lý theo quy định. Cụ thể, có thể bị phạt hành chính do chậm nộp hồ sơ khai thuế và phải chịu tiền chậm nộp 0,03% mỗi ngày trên số thuế còn thiếu.

Trong trường hợp kê khai sai hoặc thiếu thuế, người bán còn có thể bị truy thu và xử phạt bổ sung, tùy theo mức độ vi phạm. Vì vậy, việc kê khai đúng và nộp thuế đúng hạn là rất quan trọng để tránh phát sinh chi phí không đáng có.

Như vậy, tự sản xuất rồi bán trên sàn TMĐT không chỉ là bán hàng đơn thuần mà còn liên quan trực tiếp đến cách tính và kê khai thuế theo hoạt động sản xuất. Nếu chỉ dựa vào mức khấu trừ của sàn, người bán sẽ rơi vào tình trạng thiếu thuế mà không nhận ra.

Việc hiểu đúng bản chất, theo dõi doanh thu và chủ động kê khai thuế là yếu tố quan trọng để tránh rủi ro. Làm đúng ngay từ đầu sẽ giúp bạn kinh doanh ổn định và hạn chế phát sinh khi quyết toán về sau.